Thu ngân sách nhà nước là gì? Bản chất, nội dung và vai trò?

Một hình thức quyền lực nhà nước là thu ngân sách nhà nước. Mục đích của sự kiện này là hình thành quỹ ngân sách quốc gia để đáp ứng nhu cầu chi tiêu của đất nước.

1. Thu ngân sách nhà nước là gì?

Trước hết, chúng ta cần hiểu về ngân sách quốc gia Theo định nghĩa của Luật ngân sách quốc gia năm 2015, ngân sách quốc gia là toàn bộ các khoản thu, chi của quốc gia được ước tính và thực hiện trong một khoảng thời gian nhất định do quốc gia xác định. quan có thẩm quyền. Đảm bảo thực hiện các chức năng, nhiệm vụ của nhà nước. Quỹ ngân sách nhà nước là toàn bộ quỹ nhà nước, bao gồm cả vốn vay, trên tài khoản ngân sách nhà nước các cấp.

Bạn đang xem: Nộp ngân sách nhà nước là gì

Thu ngân sách nhà nước là việc nhà nước sử dụng quyền lực tập trung một phần nguồn lực tài chính của nhà nước để hình thành quỹ ngân sách nhà nước đáp ứng nhu cầu chi tiêu của nhà nước. Cơ cấu thu ngân sách nhà nước là nội dung của số thu ngân sách nhà nước và tỷ trọng các khoản thu trong tổng thu ngân sách nhà nước.

– Thu ngân sách nhà nước bao gồm:

+ Tất cả thu nhập từ thuế;

+ Tất cả các khoản phí do cơ quan nhà nước thu đối với các hoạt động dịch vụ như phí hoạt động theo hợp đồng sẽ được khấu trừ; các đơn vị sự nghiệp phi lợi nhuận và doanh nghiệp nhà nước có hoạt động dịch vụ sẽ được nộp vào ngân sách quốc gia theo quy định của pháp luật. ;

+ Các khoản tài trợ của chính phủ nước ngoài, tổ chức, cá nhân ở nước ngoài cho chính phủ Việt Nam và chính quyền địa phương;

+ Các khoản thu nhập khác theo quy định của pháp luật.

Nguyên tắc phân cấp thu ngân sách quốc gia như sau:

– Ngân sách trung ương, ngân sách chính quyền địa phương các cấp được phân cấp, có nhiệm vụ thu chi cụ thể.

Xem thêm: Cách Khắc phục Thâm hụt Ngân sách Nhà nước

– Ngân sách trung ương có vai trò chủ đạo bảo đảm thực hiện các nhiệm vụ chi của nhà nước, hỗ trợ các địa bàn chưa cân đối được ngân sách, hỗ trợ các địa phương theo quy định.

– Ngân sách địa phương được bố trí để đảm bảo chủ động thực hiện các nhiệm vụ chi được giao. Hội đồng nhân dân tỉnh quyết định phân cấp nguồn thu tài khóa địa phương và nhiệm vụ chi ngân sách địa phương các cấp theo phân cấp quản lý kinh tế – xã hội, quốc phòng, an ninh của từng tỉnh. câp địa phương.

2. Bản chất của Thu Ngân sách Nhà nước:

– Thu ngân sách nhà nước phản ánh mối quan hệ kinh tế phát sinh trong quá trình phân bổ nguồn lực tài chính của đất nước giữa nhà nước và các chủ thể xã hội.

Chúng ta biết rằng nguồn tài chính tập trung vào ngân sách quốc gia là một phần thu nhập của dân cư được chuyển cho quốc gia. Vì vậy, việc xác định thu nhập phải trên cơ sở giải quyết hài hòa lợi ích quốc gia với tổ chức xã hội và lợi ích cá nhân.

– Thu ngân sách nhà nước chủ yếu liên quan đến các hoạt động kinh tế – xã hội.

Trình độ phát triển kinh tế, tốc độ tăng trưởng gdp hàng năm là tiền đề, nhân tố khách quan hình thành thu ngân sách quốc gia, là yếu tố quyết định mức huy động thu ngân sách quốc gia. nước.

– Theo quan điểm nội dung, thu ngân sách nhà nước bao gồm quan hệ phân phối dưới hình thức giá trị, được tạo ra trong quá trình nhà nước sử dụng quyền lực tập trung một phần nguồn lực tài chính của nhà nước để hình thành quỹ tiền tệ.

thu ngân sách nhà nước Tiếng Anh thu ngân sách nhà nước

Xem Thêm: Đặt cơ sở để xây dựng và thực hiện dự toán ngân sách nhà nước

3. Nội dung và vai trò của thu ngân sách nhà nước:

3.1. Nội dung thu ngân sách nhà nước:

Dựa trên nguồn thu nhập

Xem thêm: Bạn có biết triệu chứng đau đầu, mờ mắt là bệnh gì? | Medlatec

Thu ngân sách nhà nước được chia thành thu trong nước và thu ngoài nước.

Thu nội địa chiếm tỷ trọng lớn, có vị trí rất quan trọng trong tổng thu ngân sách quốc gia.

Thu nhập từ nước ngoài cũng đóng một vai trò quan trọng, nhưng tỷ trọng nhỏ và không mang tính quyết định.

Dựa trên bản chất và nội dung kinh tế của sản xuất

Thu ngân sách nhà nước bao gồm:

– Doanh thu định kỳ là doanh thu được tạo ra tương đối thường xuyên và nhất quán về thời gian và khối lượng, bao gồm cả thuế và phí. Trong đó:

+ Thuế là loại thuế mà tổ chức, cá nhân buộc phải nộp cho nhà nước theo mức và thời hạn do pháp luật quy định, không có tính chất hoàn trả trực tiếp, được sử dụng để đáp ứng các nhu cầu chi tiêu của chính phủ.

Xem thêm: Chi ngân sách nhà nước là gì? Điều kiện chi ngân sách nhà nước quy định?

+ Phí là số tiền mà tổ chức, cá nhân phải trả cho các dịch vụ do tổ chức, cá nhân khác cung cấp (được quy định trong danh mục phí ban hành kèm theo Quy định về phí).

+ Phí là số tiền mà tổ chức, cá nhân phải nộp khi được cơ quan, tổ chức nhà nước ủy quyền để phục vụ công tác quản lý nhà nước (quy định tại Danh mục phí ban hành kèm theo Quy chế phí).

– Thu nhập không thường xuyên là các khoản thu nhập không phù hợp với thời gian tạo ra và số tiền nhận được, bao gồm:

+ Thu nhập từ hoạt động kinh tế quốc dân

+ Thu nhập từ hoạt động nghề nghiệp

+ Nhận tiền bằng cách bán hoặc cho thuê tài sản nhà nước

+ Thu nhập từ viện trợ nước ngoài, cho vay trong và ngoài nước và các khoản thu nhập khác.

Qua cách phân loại này có thể thấy rõ sự phát triển của nền kinh tế, hiệu quả của nền kinh tế và mức thu ngân sách ổn định.

Xem thêm: Nội dung Nguyên tắc Cân đối Hoạt động Ngân sách Nhà nước

Theo yêu cầu huy động vốn vào ngân sách nhà nước

(1) Thu nhập từ Cân đối Ngân sách Nhà nước

Bao gồm thu nhập:

Xem thêm: Hạt nhựa nguyên sinh tiếng anh là gì? 5 Nhựa nguyên sinh tốt nhất 2020

– Thuế, Phí, Lệ phí

– Thu nhập từ hoạt động kinh tế của nhà nước, bao gồm: thu nhập vốn do nhà nước cấp cho các tổ chức kinh tế, vốn nhà nước thu hồi tại các tổ chức kinh tế, thu hồi vốn cho nhà nước vay (bao gồm cả lãi và gốc)

– Thu nhập Hoạt động nghề nghiệp

– nhận tiền từ việc bán hoặc cho thuê tài sản nhà nước;

– Các khoản phí luật định khác

Xem thêm: Vốn ngân sách nhà nước là gì? Khác với vốn ngoài ngân sách nhà nước?

Trong số các khoản thu nêu trên, thuế là nguồn thu chủ yếu và chiếm tỷ trọng lớn trong tổng thu ngân sách nhà nước.

(2) Thu nhập bù đắp sự thiếu hụt

Khi nguồn thu ngân sách quốc gia không đáp ứng được nhu cầu chi tiêu, quốc gia phải đi vay, bao gồm cả vay trong nước và vay nước ngoài của các tầng lớp dân cư, các tổ chức kinh tế xã hội …

Cách phân loại này đánh giá tính lành mạnh của ngân sách nhà nước và rất được các tổ chức quản lý ngân sách nhà nước quan tâm.

Để tiến hành phân tích, nghiên cứu và đảm bảo tính hiệu quả của nguồn thu, nâng cao hiệu quả thu ngân sách nhà nước cũng như việc phân phối và lập dự toán nguồn thu hợp lý.

3.2. Vai trò của thu ngân sách nhà nước:

Thu ngân sách quốc gia có vai trò quan trọng, cụ thể đối với hoạt động kinh tế quốc dân và phát triển xã hội:

  • Thu ngân sách quốc gia có vai trò bảo đảm kế hoạch phát triển kinh tế, xã hội, luôn đáp ứng nhu cầu chi cho các hoạt động khác nhau của các cơ quan nhà nước. Nói cách khác, ngân sách quốc gia là một trong những quỹ tiền tệ tập trung lớn nhất để giải quyết các vấn đề kinh tế, chính trị, xã hội, giáo dục, văn hoá, hành chính, an ninh, quốc phòng, y tế, kinh tế … Trong những nhu cầu cần thiết này, nó đóng vai trò là vai trò tăng thu của ngân sách quốc gia.Vai trò thúc đẩy phát triển ngân sách đảm bảo phát triển đất nước.
  • Thông qua quá trình thu ngân sách nhà nước, sự điều tiết kinh tế và xã hội sẽ được hạn chế và nâng cao những mặt tích cực góp phần phát triển mọi hoạt động và quá trình kiểm soát có hiệu quả. Từ đó, mọi cơ cấu hoạt động kinh tế có thể được điều tiết và có một hướng chung.
  • Ngoài ra, thu ngân sách nhà nước có vai trò rất quan trọng trong việc điều tiết các hoạt động kinh tế. Thu nhập cá nhân trải qua quá trình thuế. Đó cũng là cách để thu hẹp khoảng cách giàu nghèo, tạo điều kiện ổn định kinh tế và nâng cao đời sống của những người có thu nhập thấp.

Ngoài ra, thu ngân sách nhà nước có vai trò rất quan trọng đối với toàn bộ hoạt động của đất nước và nền kinh tế – xã hội, đó là:

– Thu ngân sách nhà nước bảo đảm kinh phí đáp ứng nhu cầu chi tiêu của nhà nước và kế hoạch phát triển kinh tế – xã hội của đất nước. Vì ngân sách quốc gia được coi là quỹ tiền tệ trung ương quan trọng nhất của quốc gia, được sử dụng để đáp ứng các nhu cầu chung của đất nước về kinh tế, văn hóa, giáo dục, y tế, xã hội, hành chính, an ninh, quốc phòng.

Xem thêm: Cơ cấu chi ngân sách nhà nước? Các biện pháp cân đối và quản lý ngân sách nhà nước?

Với vai trò này, việc tăng thu nhập là rất cần thiết và được coi là ưu tiên hàng đầu của các hoạt động tài chính vĩ mô.

Thu ngân sách quốc gia chủ yếu đến từ các ngành sản xuất, kinh doanh và dịch vụ dưới hình thức thuế. Vì vậy, về lâu dài muốn tăng thu ngân sách quốc gia phải tăng tổng sản phẩm quốc dân, thúc đẩy tăng trưởng kinh tế.

– Thông qua thu ngân sách nhà nước, nhà nước quản lý và điều tiết vĩ mô nền kinh tế nhằm hạn chế những yếu tố tiêu cực, phát huy những mặt tích cực của nó, làm cho nó ngày càng phát huy vai trò của nó.

Thông qua các công cụ thuế, nhà nước có thể can thiệp vào hoạt động kinh tế để điều chỉnh cơ cấu kinh tế và định hướng tiêu dùng. Ví dụ, đối với những ngành nghề cần ưu tiên thì nhà nước sẽ ưu đãi thuế, miễn giảm thuế và ngược lại. Hoặc để làm cho tiêu dùng của toàn xã hội phát triển theo hướng kích cầu hoặc hạn chế nhu cầu tiêu dùng thì nhà nước sẽ giảm thuế hoặc đánh thuế cao đối với mặt hàng đó.

– Thu nhập của nhà nước còn có vai trò quan trọng trong việc điều tiết thu nhập của các cá nhân trong xã hội. Thông qua các công cụ thuế, nhà nước đánh thuế thu nhập đối với người có thu nhập cao hoặc đánh thuế cao đối với hàng xa xỉ, hàng không khuyến khích tiêu dùng …

Vì vậy, ngân sách quốc gia giữ vai trò chủ đạo trong hệ thống tài chính quốc gia và có vai trò quyết định đối với sự phát triển kinh tế – xã hội của cả nước.

Xem thêm: Chế độ dân chủ xã hội chủ nghĩa với quyền công dân và quyền con người ở Việt Nam | Tạp chí Tuyên giáo

Viết một bình luận